چه کسی به چه کسی آموزش میدهد؟
نقش کارشناسان حرفهای
و معماران تجربی (بنّاها) در ابتکارات مربوط به بازسازی
روستایی.
دکتر جولیون لِسلی
چکیده
در موقعیتهای
بعد از جنگ و بلایای طبیعی، معمولاً برای پیشرفت روند بازسازی مناطق روستایی به
عنوان عاملی حیاتی برای احیای جوامع آسیبدیده
برنامههایی
ارائه میشود.
با این وجود، بسیاری از این برنامهها
که از حمایتهای
خارجی برخوردارند، از دستیابی
به اهداف مورد نظر ناتوانند. هر چند چنین برنامههایی
به نظر شکست خوردهاند،
این روند معمولاً به عنوان پیامد مجموعهای
پیچیده از مسائلی است که مختص بافتی سیاسی، جغرافیایی و اجتماعی است که چنین
ابتکاراتی در آن انجام میشود،
و اغلب با القاء نوعی حس ضرورت و فوریت از طرف کارشناسانی حرفهای
همراه است که علم خود را در سطحی بالاتر از دانش ذینفعان
محلی مورد نظر میدانند.
علیرغم پیشنهادات و توصیههای
برگرفته از بسیاری از ارزشیابیها،
سرآغاز بسیاری از ابتکارات بازسازی روستایی در دوران آغازین قرن 21 نیز همچنان تکیهای
اساسی بر رویکرد " فنی" دارد که تمرکز آن بر تغییر و تحول است تا تطبیق تدریجی. در
بسیاری از موارد، مکانیسمهای
کنونی تطبیق- چه محلی و چه فنی- به وسیلهی
آنهایی نادیده انگاشته شده که قصد دارند سبک زندگی جوامعی را تغییر دهند که نسل
اندر نسل با خطر دست و پنجه نرم کردهاند
و معمولاً به محیط زیست اطرافشان
بسیار بیشتر ار غریبهها
اشراف دارند. این مقاله نواقص متعدد بازسازی "فنی"سریع در مناطق روستایی را مورد
بررسی قرار میدهد
و استدلالها
و مباحث پیرامون رویکردی را مطرح میکند
که اساس آن لحاظ نمودن موقعیت کنونی جوامع روستایی و بررسیِ پیامدهای ناشی از
مجموعهای
از مداخلاتِ پیش از اجرای طرحهای
فنی است. این مقاله علاوه بر بررسی مواردی که در آنها ثابت شده پویایی و نبوغ
اجتماعیِ جوامع خطرخیز نسبت به مداخلات طراحی شده
در خارج موفقتر
است، موضوعات کلیدی و مهمی را مورد بررسی قرار میدهد
که برخی برنامههای
بازسازی را قادر میسازد
اثری بنیادین و ماندگار بر زندگی جوامع روستایی داشته باشند.